Bổ sung vitamin D cho trẻ nhỏ: những điều ba mẹ nên biết

Lưu ý quan trọng: các con số trong bài lấy từ NHS (Anh) và CDC (Hoa Kỳ). Hai nơi dùng đơn vị khác nhau và khuyến nghị cũng không hoàn toàn giống nhau. Thực hành tại Việt Nam có thể khác, nên bạn hãy hỏi bác sĩ nhi hoặc cơ sở y tế nơi bé khám định kỳ để biết sản phẩm và cách dùng phù hợp. Bài viết không thay thế tư vấn y tế.

Vì sao cần chú ý vitamin D

CDC cho biết sữa mẹ thường không cung cấp hết lượng vitamin D mà em bé cần. Do đó, bé bú mẹ cần được bổ sung ngay từ giai đoạn sớm sau sinh, chứ không nên chờ đến khi bé lớn hơn.

Khuyến nghị của CDC (Hoa Kỳ)

• Bé chỉ bú sữa mẹ, hoặc bú mẹ kết hợp sữa công thức, cần bổ sung 400 IU (đơn vị quốc tế) vitamin D mỗi ngày, bắt đầu từ ngay sau sinh.
• Bé chỉ uống sữa công thức thì không cần bổ sung nếu mỗi ngày bé uống từ 32 ounce trở lên, vì sữa công thức đã được bổ sung vitamin D.
• Theo trang của CDC, trẻ dưới 12 tháng cần 400 IU mỗi ngày và trẻ từ 12 đến 24 tháng cần 600 IU mỗi ngày.
• Chất bổ sung có thể được dùng nếu trẻ không nhận đủ vitamin D từ chế độ ăn. CDC khuyên bạn hỏi bác sĩ hoặc y tá ở lần khám tới nếu còn thắc mắc.

Khuyến nghị của NHS (Anh)

• Bé bú mẹ từ lúc sinh đến 1 tuổi nên được dùng bổ sung vitamin D mỗi ngày, dù bé bú mẹ hoàn toàn hay một phần, và dù người mẹ có tự uống vitamin D hay không.
• Lượng khuyến nghị cho nhóm này là 8,5 đến 10 microgram mỗi ngày.
• Bé dùng khoảng 500 ml (một pint) sữa công thức mỗi ngày thì không cần bổ sung, vì sữa công thức đã có vitamin D.
• Từ lúc sinh đến 5 tuổi, trẻ nhỏ nên có vitamin D bổ sung mỗi ngày, và dạng nhỏ giọt có thể dùng đến 4 tuổi.

NHS cũng cho biết thuốc nhỏ giọt có bán tại hiệu thuốc và siêu thị ở Anh, và một số gia đình đủ điều kiện nhận hỗ trợ qua chương trình Healthy Start. Chương trình này là của Anh và không áp dụng ở Việt Nam.

Hai nguồn khác nhau, bạn nên hiểu thế nào

Có thể thấy CDC nói về 400 IU và NHS nói về microgram, mỗi nơi theo hướng dẫn của nước mình. Ngưỡng sữa công thức để không cần bổ sung cũng được nêu khác nhau (32 ounce so với khoảng 500 ml). Vì vậy bạn không nên tự quy đổi rồi tự chọn liều. Hãy mang thông tin này đến buổi khám, để bác sĩ cân nhắc theo độ tuổi, cách nuôi dưỡng và loại sản phẩm bé đang dùng tại Việt Nam.

Nguồn vitamin D từ thức ăn

Theo CDC, khi bé bắt đầu ăn dặm, một số thực phẩm có chứa hoặc được bổ sung vitamin D, như cá (ví dụ cá hồi hoặc cá ngừ đóng hộp loại nhẹ), trứng, và một số thực phẩm tăng cường như sữa chua hay ngũ cốc. Với trẻ trên 12 tháng, sữa bò nguyên kem không đường đã qua thanh trùng là một nguồn tốt. CDC cũng nhấn mạnh sữa bò không được khuyến nghị cho bé dưới 12 tháng.

Danh sách trên phản ánh sản phẩm phổ biến ở Mỹ, vì vậy bạn có thể cần xem nhãn thực phẩm bán tại Việt Nam, hoặc hỏi bác sĩ về lựa chọn phù hợp.

Một vài lưu ý thực tế cho ba mẹ

• Hỏi bác sĩ trước khi bắt đầu bất kỳ sản phẩm bổ sung nào cho bé.
• Đọc kỹ nhãn để biết sản phẩm chứa bao nhiêu vitamin D và cách dùng đã được hướng dẫn trên bao bì hoặc bởi nhân viên y tế.
• Nếu bé vừa bú mẹ vừa uống sữa công thức, hãy nhờ bác sĩ tư vấn cụ thể về việc có cần bổ sung hay không.
• Không tự thêm nhiều sản phẩm cùng lúc. Nếu bạn đang cho bé dùng nhiều loại, hãy để bác sĩ hoặc dược sĩ xem tổng thể.

Lời nhắn

Bổ sung vitamin D thường là việc đơn giản, nhưng đúng loại và đúng cách vẫn quan trọng. Bài viết này chỉ tổng hợp hướng dẫn từ NHS và CDC, không phải chỉ định điều trị cho bé nhà bạn. Hãy trao đổi với bác sĩ nhi để có kế hoạch phù hợp nhất.