Sự phát triển của trẻ
Lịch tiêm chủng cho bé 0–12 tháng: các mũi trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng và tiêm trễ có sao không
Cập nhật 2026-11-06
⚠️ Thông tin chỉ mang tính tham khảo và không thay thế tư vấn, chẩn đoán hay điều trị của bác sĩ. Hãy liên hệ cơ sở y tế khi bạn hoặc bé có dấu hiệu bất thường.
Tóm tắt
- Theo Thông tư 52/2025/TT-BYT, bé được tiêm viêm gan B trong 24 giờ đầu sau sinh và BCG trong vòng 1 tháng sau sinh.
- Từ đủ 2 tháng tuổi, bé bắt đầu các mũi phối hợp, uống bại liệt, Rota; đủ 9 tháng tuổi tiêm sởi đơn.
- Trễ mũi không có nghĩa là làm lại từ đầu; CDC nêu rõ không cần khởi động lại cả loạt tiêm.
- Thông tin chỉ để tham khảo; lịch cụ thể của bé do bác sĩ hoặc cơ sở tiêm chủng quyết định dựa trên sổ tiêm.
📌 Nội dung chính (4 mục)
Năm đầu đời là lúc bé được tiêm nhiều mũi nhất, nên không ít bố mẹ lo nhớ nhầm lịch hoặc lỡ hẹn vì bé ốm. Bài này tóm tắt các mũi trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng (TCMR) của Việt Nam và cách hiểu khi tiêm trễ.
Mẹ lưu ý: nội dung dưới đây chỉ để tham khảo, dựa trên văn bản của Bộ Y tế Việt Nam cùng thông tin của WHO và CDC. Bài viết không thay được chỉ định của bác sĩ hay cơ sở tiêm chủng. Lịch cụ thể của từng bé phụ thuộc vào ngày sinh, sổ tiêm và tình trạng sức khỏe lúc đến tiêm.
Ở Việt Nam
- Thông tư 52/2025/TT-BYT của Bộ Y tế, có hiệu lực từ 15/02/2026, quy định danh mục bệnh truyền nhiễm, đối tượng và phạm vi phải dùng vaccine bắt buộc, gồm viêm gan B, lao, bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt, Hib, sởi, rubella, viêm não Nhật Bản, Rota và phế cầu. (Tiêm chủng mở rộng (Bộ Y tế) - Thông tư 52/2025/TT-BYT)
- Báo Sức khỏe & Đời sống (Bộ Y tế) tóm tắt: viêm gan B đơn giá tiêm trong 24 giờ sau sinh, nếu muộn thì tiêm sớm nhất có thể trong vòng 28 ngày; BCG tiêm trong vòng 1 tháng sau sinh, nếu muộn thì tiêm ngay khi có thể, trước 12 tháng tuổi; sởi đơn tiêm lúc 9 tháng, nếu muộn thì tiêm ngay khi có thể. Với các mũi phối hợp, bại liệt uống, Rota, phế cầu, mũi sau cách mũi trước từ 1 đến 2 tháng tùy loại. (Báo Sức khỏe & Đời sống - Quy định mới về bệnh truyền nhiễm và vắc xin bắt buộc)
- Bài trên Báo Sức khỏe & Đời sống nêu: khi bỏ lỡ mũi tiêm, nên liên hệ cơ sở tiêm chủng để được hướng dẫn phác đồ bắt kịp, được xác định theo độ tuổi và tình trạng sức khỏe của từng người. (Báo Sức khỏe & Đời sống - Tiêm nhắc, tiêm đuổi vaccine)
Các mũi trong năm đầu theo TCMR
Theo Thông tư 52/2025/TT-BYT của Bộ Y tế, có hiệu lực từ 15/02/2026, các vaccine bắt buộc cho trẻ em gồm phòng viêm gan B, lao, bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt, Hib, sởi, rubella, viêm não Nhật Bản, Rota và phế cầu. Riêng trong năm đầu, lịch được báo Sức khỏe & Đời sống tóm tắt như sau:
- Sơ sinh: viêm gan B đơn giá trong 24 giờ đầu sau sinh; BCG phòng lao trong vòng 1 tháng sau sinh.
- Đủ 2 tháng tuổi: mũi phối hợp bạch hầu, ho gà, uốn ván, viêm gan B và Hib (thường gọi là "5 trong 1") lần 1; uống bại liệt lần 1; uống Rota lần 1; phế cầu lần 1 ở nơi đã triển khai.
- Các lần tiếp theo: mũi phối hợp và bại liệt uống cách lần trước ít nhất 1 tháng; Rota lần 2 cũng cách lần 1 ít nhất 1 tháng; phế cầu lần 2 cách lần 1 ít nhất 2 tháng.
- Đủ 5 tháng tuổi: bại liệt tiêm mũi 1; đủ 9 tháng tuổi: mũi 2.
- Đủ 9 tháng tuổi: sởi đơn.
Khoảng cách "1 tháng" trong lịch được hiểu là tối thiểu 28 ngày. Vaccine phế cầu chưa miễn phí trên toàn quốc mà triển khai theo lộ trình từng tỉnh, nên mẹ hãy hỏi trạm y tế địa phương xem nơi mình ở đã có chưa. Các mốc này khớp với công cụ lịch tiêm chủng trên site.
Tiêm trễ có sao không
Lỡ lịch vì bé sốt, ho hay gia đình bận là chuyện khá thường gặp. Điều quan trọng là không bỏ mặc: WHO cho biết trì hoãn tiêm khiến trẻ có nguy cơ mắc bệnh nặng, và nếu bỏ lỡ mũi nào thì nên trao đổi với nhân viên y tế để tiêm bù.
Về nguyên tắc tiêm bù, CDC nêu rằng một loạt tiêm không cần bắt đầu lại, dù khoảng cách giữa các liều đã kéo dài bao lâu. Tức là bé tiếp tục từ mũi đã tiêm cuối cùng, không phải làm lại từ đầu. Điều này nhất quán với hướng dẫn trong nước: Thông tư 52/2025/TT-BYT có quy định riêng khi trễ lịch, ví dụ BCG tiêm ngay khi có thể và trước khi bé đủ 12 tháng tuổi, sởi đơn tiêm ngay khi có thể, Rota lần 2 cần hoàn tất trước khi bé đủ 6 tháng tuổi.
Tuy vậy, mỗi loại vaccine có quy tắc về tuổi tối thiểu và khoảng cách riêng. Vì vậy mẹ đừng tự tính mà nên mang sổ tiêm đến cơ sở tiêm chủng để được hướng dẫn phác đồ bắt kịp phù hợp với độ tuổi và sức khỏe của bé.
Trước và sau khi tiêm
- Mang theo sổ tiêm chủng và ghi lại ngày tiêm, loại vaccine mỗi lần.
- Báo bác sĩ nếu bé đang ốm, đang dùng thuốc kéo dài hoặc từng có phản ứng mạnh sau tiêm. Bé đang bệnh cấp tính thường được hoãn tiêm để khám lại.
- Sau tiêm, mẹ nên theo dõi bé theo hướng dẫn của cơ sở tiêm chủng và giữ liên lạc với nơi tiêm.
- Nếu bé có dấu hiệu bất thường sau tiêm, hãy liên hệ cơ sở tiêm chủng hoặc đưa bé đi khám ngay.
Mẹ có thể dùng công cụ lịch tiêm chủng của site để xem mốc dự kiến theo ngày sinh của bé, rồi đối chiếu với lịch hẹn thực tế tại nơi tiêm.
Khi nào nên hỏi bác sĩ
Mẹ hãy hỏi bác sĩ hoặc cơ sở tiêm chủng khi không chắc bé đã tiêm mũi nào, mất sổ tiêm, bé trễ nhiều mũi, hoặc bé có bệnh nền. Mỗi bé mỗi khác, nên lịch thực tế có thể lệch so với khung tham khảo ở trên.
Các bước thực hiện
Các mốc tiêm trong năm đầu theo Chương trình TCMR
- 1
Sơ sinh: viêm gan B trong 24 giờ đầu, BCG trong 1 tháng
- 2
Đủ 2 tháng: mũi phối hợp đầu tiên, uống bại liệt và Rota
- 3
Mũi sau cách mũi trước ít nhất 1 tháng (tối thiểu 28 ngày)
- 4
Đủ 5 tháng: bại liệt tiêm mũi 1; đủ 9 tháng: mũi 2
- 5
Đủ 9 tháng: tiêm sởi đơn
Nguồn tham khảo
- Tiêm chủng mở rộng (Bộ Y tế) - Thông tư 52/2025/TT-BYT (truy cập 2026-11-06)
- Báo Sức khỏe & Đời sống - Quy định mới về bệnh truyền nhiễm và vắc xin bắt buộc (truy cập 2026-11-06)
- Báo Sức khỏe & Đời sống - Tiêm nhắc, tiêm đuổi vaccine (truy cập 2026-11-06)
- CDC (Hoa Kỳ) - Child and Adolescent Catch-up Immunization Schedule (truy cập 2026-11-06)
- WHO - Vaccines and immunization: What is vaccination? (truy cập 2026-11-06)