Các lần khám thai và xét nghiệm thường gặp trong thai kỳ
Cập nhật 2026-10-21
✨ Điểm chính của bài
- Theo NHS Anh, người mang thai lần đầu thường có ít nhất 10 lần hẹn và 2 lần siêu âm; lịch này chỉ mang tính tham khảo.
- CDC mô tả sàng lọc dị tật bẩm sinh ở tam cá nguyệt thứ nhất và thứ hai, gồm xét nghiệm máu mẹ và siêu âm.
- Sàng lọc không phải chẩn đoán; kết quả bất thường không có nghĩa chắc chắn bé có vấn đề.
- Lịch khám ở Việt Nam có thể khác; hãy theo chỉ định của bác sĩ hoặc nữ hộ sinh và hỏi khi chưa hiểu kết quả.
⚠️ Thông tin chỉ mang tính tham khảo và không thay thế tư vấn, chẩn đoán hay điều trị của bác sĩ. Hãy liên hệ cơ sở y tế khi bạn hoặc bé có dấu hiệu bất thường.
Khám thai định kỳ giúp theo dõi sức khỏe của mẹ và sự phát triển của bé, đồng thời là dịp để bạn hỏi mọi điều mình băn khoăn. Bài viết này giới thiệu một khung lịch tham khảo và các xét nghiệm thường gặp.
Lưu ý quan trọng: lịch khám dưới đây theo hướng dẫn của NHS (Anh), còn phần sàng lọc theo CDC (Hoa Kỳ). Lịch khám và thực hành tại Việt Nam có thể khác, tùy cơ sở y tế và tình trạng của từng người. Hãy luôn theo lịch hẹn và chỉ định của bác sĩ hoặc nữ hộ sinh nơi bạn theo dõi thai. Bài viết không thay thế tư vấn y khoa.
Các bước thực hiện
Mốc khám thai chính theo NHS (Anh)
- 1
8–12 tuần: buổi hẹn đầu, hỏi tiền sử, huyết áp, xét nghiệm máu
- 2
11–14 tuần: siêu âm xác định tuổi thai và ngày dự sinh
- 3
18–21 tuần: siêu âm hình thái kiểm tra sự phát triển của bé
- 4
24–28 tuần: xét nghiệm tiểu đường thai kỳ nếu nguy cơ cao hơn
- 5
28 tuần: xét nghiệm máu kiểm tra sức khỏe, mức sắt và nhóm máu
Lịch khám thai theo NHS Anh
Theo NHS, người mang thai lần đầu thường có ít nhất 10 lần hẹn và 2 lần siêu âm. Nếu đã sinh trước đó, số lần hẹn tối thiểu là 7. Một số mốc chính:
- 8–12 tuần, buổi hẹn đầu tiên: nữ hộ sinh hỏi về sức khỏe, tiền sử thai kỳ, lối sống và hoàn cảnh gia đình, đo huyết áp, kiểm tra nước tiểu và đề nghị xét nghiệm máu để biết nhóm máu. Bạn cũng nhận sổ theo dõi thai và nên mang theo bên mình.
- 11–14 tuần, siêu âm xác định tuổi thai: xác nhận ngày dự sinh, kiểm tra sự phát triển và xem có đa thai hay không. Việc sàng lọc hội chứng Down, Edwards và Patau có thể được đề nghị ở giai đoạn này và là tùy chọn.
- 18–21 tuần, siêu âm hình thái: kiểm tra sự phát triển của bé.
- 24–28 tuần: xét nghiệm tiểu đường thai kỳ nếu bạn có nguy cơ cao hơn.
- 28 tuần: thông tin về chuyển dạ và sàng lọc sơ sinh, xét nghiệm máu kiểm tra sức khỏe, mức sắt và nhóm máu. Nếu bé có nguy cơ bệnh liên quan đến yếu tố Rh, bạn có thể được tiêm phòng.
- Các mốc từ 31 đến 41 tuần: chuẩn bị cho cuộc sinh, nhận biết dấu hiệu chuyển dạ, kiểm tra tư thế của bé và bàn về lựa chọn nếu quá ngày dự sinh.
NHS cho biết hầu hết các lần hẹn đều có những kiểm tra quen thuộc: huyết áp, nước tiểu, đo bụng bầu, hỏi về cử động của bé và tình trạng tinh thần của mẹ.
Sàng lọc dị tật bẩm sinh theo CDC
CDC mô tả sàng lọc là cách ước lượng khả năng bé có một số dị tật bẩm sinh, thường ở hai thời điểm:
- Tam cá nguyệt thứ nhất (khoảng 11–13 tuần): xét nghiệm máu mẹ đo hai loại protein, kèm siêu âm kiểm tra lớp dịch sau gáy của bé.
- Tam cá nguyệt thứ hai (khoảng 15–20 tuần): xét nghiệm máu mẹ dạng "triple" hoặc "quad" tùy số chất được đo, cùng siêu âm chi tiết thường làm vào khoảng 18–20 tuần để xem các cấu trúc chính của cơ thể bé. Đôi khi bác sĩ cho siêu âm tim thai chuyên sâu.
Điều cần nhớ là sàng lọc không phải chẩn đoán. Kết quả bất thường có thể xuất hiện dù bé khỏe mạnh, và hiếm hơn, kết quả bình thường vẫn có thể bỏ sót vấn đề. Nếu kết quả bất thường, bác sĩ sẽ trao đổi về các lựa chọn xét nghiệm chẩn đoán. Bạn đừng tự suy diễn từ một con số trên phiếu kết quả.
Sàng lọc nhiễm trùng
CDC nêu rằng ở lần khám đầu tiên, mọi phụ nữ mang thai được khuyến cáo xét nghiệm giang mai, HIV, viêm gan B và viêm gan C. Chlamydia và lậu được khuyến cáo cho người dưới 25 tuổi và người lớn tuổi hơn có nguy cơ tăng. Ở những nhóm có nguy cơ, có thể cần xét nghiệm lại vào tam cá nguyệt thứ ba. Lao không được sàng lọc thường quy, mà chỉ thực hiện ở người có yếu tố nguy cơ.
Đây là khuyến cáo của Hoa Kỳ; danh mục xét nghiệm cụ thể ở Việt Nam do cơ sở y tế và bác sĩ quyết định.
Chuẩn bị cho mỗi lần khám
- Mang theo sổ khám thai và kết quả các lần trước.
- Ghi sẵn câu hỏi hoặc triệu chứng bạn muốn hỏi.
- Hỏi rõ mỗi xét nghiệm dùng để làm gì, khi nào có kết quả và chi phí.
- Nếu một xét nghiệm là tùy chọn, bạn có quyền hỏi kỹ để tự cân nhắc.
- Báo cho bác sĩ nếu có bệnh nền hoặc đang dùng thuốc.
Về những dấu hiệu cần đi khám ngay, bạn có thể xem bài dấu hiệu nguy hiểm khi mang thai.
Khi nào nên hỏi bác sĩ
Hãy liên hệ bác sĩ hoặc cơ sở y tế khi bạn không chắc về lịch hẹn, không hiểu kết quả xét nghiệm, hoặc lo lắng về điều gì đó giữa các lần khám. Mỗi thai kỳ khác nhau, nên lịch khám của bạn có thể dày hơn hoặc thưa hơn so với khung tham khảo ở trên.
Nguồn tham khảo
- NHS (Anh) - Your antenatal appointments (truy cập 2026-10-21)
- CDC (Hoa Kỳ) - Screening for Birth Defects (truy cập 2026-10-21)
- CDC (Hoa Kỳ) - Screening and Testing for HIV, Viral Hepatitis, STD & Tuberculosis in Pregnancy (truy cập 2026-10-21)