Cho bé làm quen nhà trẻ và đi học: kinh nghiệm chuẩn bị cho cả bé lẫn cha mẹ

Nhiều gia đình thấy việc đi học thuận lợi hơn khi chọn lúc nhà ít biến động: chưa có em mới, chưa chuyển nhà, bé đang khỏe và sinh hoạt tương đối ổn định. Nếu có thể, nên bắt đầu chuẩn bị trước khi vào học một thời gian để bé không bị bất ngờ.

Một số việc thường được gợi ý:

• Kể cho bé nghe về trường lớp bằng giọng tích cực, qua sách tranh hoặc câu chuyện đơn giản.
• Dẫn bé đi ngang trường, ghé thăm lớp nếu nhà trường cho phép.
• Dần điều chỉnh giờ ngủ, giờ ăn ở nhà gần với lịch của lớp.
• Tập cho bé một số việc tự phục vụ vừa sức như cầm cốc uống nước, rửa tay, nhờ giúp khi cần.
• Chuẩn bị đồ dùng cá nhân rõ ràng, ghi tên, có thêm một món quen thuộc như khăn hoặc thú bông nếu trường cho phép.

Thay vì để bé xa cha mẹ cả ngày ngay từ đầu, nhiều nhà cho bé làm quen từng bước: ở lớp một khoảng ngắn, có người thân chờ gần đó, rồi kéo dài dần theo phản ứng của bé. Nếu trường có chế độ cho trẻ làm quen, có thể trao đổi với cô giáo để chọn nhịp phù hợp.

Ở nhà, các trò chơi đóng vai như "cô giáo và học sinh", hay chơi trò "tạm biệt rồi gặp lại" cũng giúp bé hiểu rằng cha mẹ đi rồi sẽ quay về. Bé nào cũng có tốc độ thích nghi riêng, có bé ổn nhanh, có bé cần nhiều thời gian hơn, và điều đó không nói lên bé giỏi hay kém.

Lúc chia tay thường là phần khó nhất. Một số kinh nghiệm hay được nhắc đến:

• Giữ một nghi thức chào tạm biệt cố định, ví dụ ôm một cái, nói một câu quen thuộc, vẫy tay.
• Nói thật rõ ràng rằng cha mẹ sẽ đến đón sau giờ nào đó, bằng cách gắn với hoạt động bé dễ hình dung như sau bữa ăn nhẹ hay sau giờ ngủ trưa.
• Tránh lén đi khi bé không để ý, vì có thể làm bé hoang mang và khó tin tưởng hơn.
• Tránh kéo dài lời chia tay; khi đã chào xong thì nên rời đi dứt khoát nhưng ấm áp.
• Công nhận cảm xúc của bé, chẳng hạn "Con buồn khi mẹ đi, mẹ hiểu. Mẹ sẽ quay lại đón con."

Việc bé khóc trong những ngày đầu thường gặp. Nhiều cha mẹ hỏi cô giáo xem bé nín nhanh hay lâu sau khi chia tay để yên tâm hơn.

Cô giáo là người ở cùng bé nhiều giờ trong ngày, nên trao đổi hai chiều rất hữu ích. Cha mẹ có thể chia sẻ trước về thói quen của bé như cách bé được ru ngủ, món bé thích, dấu hiệu khi bé mệt, đồ bé sợ. Sau đó hỏi cô về một ngày của bé thay vì chỉ hỏi bé có ngoan không.

Nếu bé có bệnh nền, dị ứng hay cần dùng thuốc, nên báo rõ với nhà trường và làm theo hướng dẫn của bác sĩ. Khi có điều chưa hài lòng, cách nhẹ nhàng nhất là trao đổi trực tiếp và cùng tìm hướng giải quyết.

Không ít cha mẹ thấy lo, áy náy hoặc buồn khi gửi con, thậm chí còn nặng lòng hơn cả bé. Đó là cảm xúc rất đỗi bình thường. Bé thường cảm nhận được tâm trạng của người lớn, nên nếu cha mẹ tỏ ra bình tĩnh và tin tưởng, bé cũng dễ yên tâm hơn.

Có thể chia sẻ với người thân, bạn bè hoặc các phụ huynh khác đang ở hoàn cảnh tương tự. Dành thời gian chất lượng với bé vào buổi tối, ví dụ đọc sách hay trò chuyện về một ngày ở lớp, cũng giúp cả nhà gắn kết hơn.