Chia sẻ việc nhà và chăm con giữa hai vợ chồng
Cập nhật 2026-10-21
⚠️ Thông tin chỉ mang tính tham khảo và không thay thế tư vấn, chẩn đoán hay điều trị của bác sĩ. Hãy liên hệ cơ sở y tế khi bạn hoặc bé có dấu hiệu bất thường.
Có em bé, lượng việc trong nhà tăng lên đột ngột: cho bú, thay tã, giặt giũ, nấu nướng, lại thêm thiếu ngủ. Nếu một người gánh gần hết, mệt mỏi và ấm ức rất dễ tích tụ. Bài viết gợi ý vài cách để hai vợ chồng cùng nhìn lại và chia sẻ công việc, dựa trên thông tin tham khảo từ các tổ chức y tế.
Nói chuyện trước khi bé chào đời
Một bác sĩ trích dẫn trên trang của Bệnh viện Nhi Akron (Hoa Kỳ) cho rằng nên bàn về việc phân vai trước khi sinh, vì sau sinh căng thẳng và thiếu ngủ khiến việc đưa ra quyết định rõ ràng khó hơn. Hai người có thể cùng ngồi lại và thống nhất:
- Ai phụ trách phần nào của việc chăm bé và các con lớn (nếu có).
- Ai lo nấu ăn, dọn dẹp, giặt giũ, đi chợ và những việc vặt khác.
Phần việc chăm bé nên chia sẻ
Bài của Akron nhận xét rằng người mẹ thường gánh phần lớn việc chăm bé, nhất là khi cho bú, và khuyên người bạn đời nên cùng đảm nhận. Việc này vừa giúp người cha gắn kết với con, vừa cho mẹ thời gian nghỉ ngơi.
Trang Keeping Well của NHS cũng gợi ý người cha hỗ trợ mẹ trong những việc hằng ngày, kể cả chăm sóc bé, vì điều này giúp mẹ phục hồi sau sinh. Chủ động dành thời gian ôm ấp, dỗ dành con cũng giúp bố thấy thoải mái và gắn bó hơn với con.
Một vài gợi ý thực tế
Đây là gợi ý chung do mình tổng hợp, mỗi gia đình hãy điều chỉnh cho phù hợp:
- Viết ra danh sách việc: liệt kê cả những việc ít được nhìn thấy như lên thực đơn, đặt lịch khám, mua đồ cho bé.
- Nói cụ thể thay vì chờ đoán: "Anh tắm cho con lúc 8 giờ tối nhé" dễ thực hiện hơn "anh phụ em với".
- Thay phiên nhau: chia ca đêm hoặc luân phiên ngủ bù, để mỗi người có quãng ngủ liền.
- Chấp nhận chưa hoàn hảo: nhà chưa gọn hay cơm chưa kịp nấu không phải là thất bại.
- Xem lại định kỳ: bé lớn lên, công việc thay đổi, cách chia cũng cần điều chỉnh.
- Nhờ người thân hỗ trợ: ông bà, họ hàng hoặc người giúp việc có thể gánh bớt một số việc, nếu hoàn cảnh cho phép.
Đừng quên dành thời gian cho nhau
Bài của Akron cũng khuyên nên lên kế hoạch hẹn hò khi bé được một hai tháng tuổi để nuôi dưỡng mối quan hệ, ngay cả khi việc gửi bé cho người khác trông còn khiến bạn lo. Theo gợi ý chung của mình, một bữa cơm hai người hay vài phút trò chuyện không điện thoại cũng có thể giúp hai bạn gần nhau hơn.
Chăm sóc bản thân
Theo trang Keeping Well, người cha cũng nên nghỉ ngơi khi bé ngủ nếu có thể, ăn uống đủ, vận động và giữ liên lạc với người thân bạn bè, đồng thời nhận sự giúp đỡ từ người khác. Trang này cũng lưu ý nam giới có nguy cơ gặp khó khăn tâm lý trong 12 tháng đầu sau sinh, và nếu tâm trạng thấp kéo dài hơn vài tuần, nên trao đổi với người đáng tin cậy hoặc nhân viên y tế.
Khi nào nên tìm đến chuyên gia?
Nếu mâu thuẫn kéo dài, hoặc một trong hai người thường xuyên buồn bã, cáu gắt, lo âu quá mức, hãy tìm đến bác sĩ hoặc chuyên viên tâm lý. Bài viết chỉ mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn chuyên môn.
Nguồn tham khảo
- Akron Children's Hospital - Pregnancy to parenthood (chia sẻ chăm bé và việc nhà) (truy cập 2026-10-21)
- NHS Keeping Well North West London - Fatherhood (truy cập 2026-10-21)